Cukrzyca ciążowa to cukrzyca rozpoznana po raz pierwszy w trakcie ciąży. Choć typowa cukrzyca ciążowa często mija wraz z porodem, to jednak nieleczona lub zbyt późno zdiagnozowana zwiększa ryzyko makrosomii (masa płodu zbyt duża w stosunku do jego wieku), co wiąże się z możliwością wystąpienia powikłań porodowych u dziecka i matki oraz zwiększa ryzyko rozwoju otyłości i innych chorób metabolicznych.

mgr inż. Magdalena Siuba-Strzelińska, dietetyk, zastępca kierownika Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej, Instytut Żywności i Żywienia

Do czynników ryzyka zaliczamy m.in. ciążę po 35. roku życia, nadwagę lub otyłość, nadciśnienie tętnicze, cukrzycę rodzinną, zespół policystycznych jajników, urodzenie więcej niż dwójki dzieci oraz dziecka o dużej masie ciała (> 4000 g).

Najczęściej cukrzycę ciążową diagnozuje się mię­dzy 24.–28. tygodniem ciąży za pomocą  doustnego testu obciążenia glukozą (75 g OGTT) wtedy gdy glikemia (poziom cukru we krwi) w 1. godz. po teście ≥ 10,0 mmol/l (≥ 180 mg/dl) lub glikemia w 2. godz. po teście ≥ 8,5–11,0 mmol/l (≥153–199 mg/dl). Rozpoznajemy ją również gdy glikemia na czczo ≥ 5,1–6,9 mmol/l (92–125 mg/dl).

Leczenie cukrzycy w ciąży opiera się na zastosowaniu właściwej diety lub/i insuliny. Stosowanie leków doustnych nie jest zalecane. Ważna jest również odpowiednia opieka specjalistów – diabetologa, ginekologa i dietetyka.

Dieta powinna dostarczać 1500-2400 kcal (przy prawidłowej masie ciała) i opierać się na produktach o niskim IG (indeksie glikemicznym). Zaleca się spożywanie 6-8 posiłków co 2-3 godziny (3 główne posiłki i przekąski), co sprzyja utrzymaniu w normie glikemii.

Podstawą diety powinny być warzywa i owoce, z przewagą warzy. Szczególnie polecane są warzywa niskowęglowodanowe takie jak brokuły, kalafior, kapusta, ogórek, papryka, pomidor, rzodkiewka, sałata, szpinak, cukinia.

Z produktów zbożowych należy wybierać te pełnoziarniste – pieczywo razowe, ryż brązowy, grube kasze (gryczana, pęczak), płatki owsiane, otręby. Mleko i produkty mleczne, szczególnie w godzinach porannych, mogą podnosić gwałtownie poziom cukru we krwi, dlatego lepiej unikać mlecznych śniadań. Mięso należy spożywać chude i najlepiej duszone, pieczone lub gotowane. Ryby powinny występować w jadłospisie 2 razy w tygodniu. Jaja i nasiona roślin strączkowych mogą zastępować porcję mięsa w ciągu dnia. Unikać należy cukru i słodyczy, miodu oraz produktów bogatych w tłuszcz i sól.

Zaleca się również suplementację kwasem foliowym (min. 0,4 mg/d.) przez okres co najmniej 6 tygodni przed zajściem w ciążę do 12. tygodnia ciąży oraz witaminą D (1500-2000 IU/d) nie później niż od drugiego trymestru ciąży.

Przygotowane na podstawie: Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na cukrzycę 2018, Stanowisko Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego, Diabetologia Praktyczna, 2018, tom 4, nr 1

Ciekawe przepisy znajdziecie tutaj:

Podobne posty